Drie aannames over vuurwerk-training die onzin zijn

Angst voor vuurwerk (en andere harde geluiden) is een groot probleem voor heel veel honden. Ze brengen de dagen rondom de jaarwisseling, en soms zelfs ruim daarvoor en daarna, vaak al hijgend, trillend en zich verstoppend door. Willen niet meer naar buiten; soms 'alleen niet' als het donker is en soms helemaal niet meer. Het is één grote doffe ellende voor eigenaar en hond. En toch. Toch wordt er heel vaak niet getraind om de angst te verminderen. Als ik eigenaren vraag naar de reden hiervoor, krijg ik vaak een variatie van drie antwoorden. Die allemaal gebaseerd zijn op aannames en onzin zijn.  

1. Mijn hond reageert niet op geluid van opnames
Het eerste - heel veel gehoorde argument om niet (meer) te trainen - is: hij reageert toch niet op het geluid van YouTube of uit de boxjes of van de telefoon. En laat ik duidelijk zijn; dat kan. Maar het feit dat je hond op het ene geluid niet reageert, betekent niet dat je die training helemaal niet meer kunt inzetten. Bovendien zijn er alternatieven. 
Om angst voor geluiden te veranderen, moet je (en dit is een hele korte samenvatting, het is complexer dan dit) je hond leren dat als er een geluid is er vervolgens iets leuks gebeurt. Dat geluid moet op zodanig volume worden aangeboden in eerste instantie, dat het geen angst veroorzaakt. Dus je hond hoéft er ook niet bang voor te zijn, dat als eerste. Als je verwacht dat je hond bij het geluid uit de boxen bang wordt, staat het absoluut en zeker te hard. Je wilt geen reactie. 
Je hond moet het natuurlijk wel herkennen als iets waar hij oorspronkelijk bang voor is. Als in de beleving van de hond de prikkel heel anders is dan wat angst opwekt, heeft je training inderdaad niet heel erg veel zin. Het is daarom belangrijk dat je de juiste geluidsbestanden gebruikt. Die geluidstechnisch van de juiste kwaliteit zijn en waar over nagedacht is. De ervaring leert dat een willekeurig geluidsbestand van YouTube lang niet altijd voldoet. Voor sommige honden wel, voor sommige honden ook zeker niet. Ik gebruik zelf altijd de geluidsbestanden die onder meer door de Engelse wetenschapper Jon Bowen samengesteld zijn en gratis te vinden zijn op de website van DogsTrust (klik hier voor de link)

Als de geluiden van deze bestanden geen angst opwekken bij je hond, kan het zijn dat je verder moet kijken dan alleen maar het geluid. We denken heel vaak dat het geluid de uitlokkende prikkel is voor de angst van de hond. Maar het kan ook heel goed de geur van kruit zijn, of de lichtflits, of de trilling of een combinatie hiervan. Het  kan ook nog zijn dat je hond binnen niet reageert op het geluid, maar buiten wel. Of andersom. Het plaatje dat je hond in zijn hoofd gemaakt heeft op het moment dat hij bang is, is belangrijk voor de training. Hoe dat zit met dat plaatje in zijn hoofd, kun je hier lezen. 

Kortom: identificeer heel goed waar je hond nu eigenlijk écht op reageert, voordat je zegt "training met geluidsbestanden van een opname werkt niet". Het kan. Maar heel vaak is er iets anders aan de hand. En als een geluidsbestand niet werkt, kun je ook nog op een andere manier trainen. Wees creatief. Koop bv. trekrotjes om de geur van kruit na te bootsen en een kleine knal. Als je dit artikel leest in aanloop naar de jaarwisseling; koop vuurwerk, bewaar het veilig (!!!!!) en train daar later mee. Niet door je hond ermee te confronteren en aan bloot te stellen, maar volgens de stapjes van hoe je de training moet doen (die stappen vind je in het lesprogramma Help je hond bij angst)

2. ...... werkt niet
Op de drie puntjes kun je elk willekeurig ondersteunend middel invullen. Allerlei complementaire middelen zoals Bach bloesem, homeopathie, cbd-olie, enzovoort enzovoort. Het is voor mij onmogelijk om alle middelen op te noemen, er zijn er talloze die kunnen ondersteunen. Maar dat is precies de kern: het is ondersteuning. Het is niet zo dat je met een poedertje, een pilletje, een spray-tje, een aanrakingstechniek of wat dan ook de angst van je hond kunt laten verdwijnen. Daarvoor is echt meer nodig, namelijk training. 
De bewering: ..... werkt niet klopt dus. Altijd. 
Want je zult aan de slag moeten, waarbij diverse middelen zouden kunnen helpen. 

3. Van medicatie wordt het erger
Ik ben een fan van social media. Het zorgt voor beter geïnformeerde eigenaren en hoe beter je geïnformeerd bent, hoe beter je voor je hond kunt zorgen. Meestal. Want niet alles wat op internet staat klopt en soms wordt het maar half gelezen. Vuurwerkangst wordt niet erger van alle medicatie. Er is één middel dat eerder veel werd voorgeschreven (Vetranquil) waardoor het inderdaad erger zou kunnen worden. Het kan de geluidsgevoeligheid juist vergroten in plaats van verminderen en het is zodanig spierverslappend dat een hond niets meer kan. Terwijl hij mentaal nog wel alert is. Daar wordt angst uiteindelijk wel erger van. Maar dat is maar één middel!! Dat door moderne dierenarts niet meer voorgeschreven wordt. 
Er is een aantal medicijnen die wél kunnen helpen bij vuurwerk-angst. Middelen die verkrijgbaar zijn bij de dierenarts, die in staat is om het juiste uit te zoeken. Vraag hier wel al op tijd naar, want voor een aantal middelen komt de dosering nogal nauw. Dus dan is het handig om hier een beetje mee te experimenteren zodat je zeker weet dat je de juiste dosering hebt. 
"Ik ben tegen medicatie" is ook een veel gehoord argument. Laat ik duidelijk zijn: ik ben zeker geen voorstander van zomaar medicatie in je hond stoppen. Maar als de angst van je hond zodanig is dat hij slecht herstelt, al voor en na de jaarwisseling nog last heeft, dan is het verstandig om met je dierenarts te overleggen over medicatie. Hoe heftiger een ervaring voor de hond, hoe groter het risico dat de angst een volgende keer alleen maar erger wordt. Het wordt niet vanzelf beter! 
Ga dus niet af op one-liners: medicatie is slecht of van medicatie wordt het erger. Overleg hierover met je dierenarts. 
Ontneem je hond niet op voorhand - op basis van onjuiste informatie - de kans om zich veel minder ellendig te voelen rondom het vuurwerk. Jij bent degene die dat in de hand heeft. 

Nog een opmerking over vuurwerk-training die in groepen gegeven wordt. 
Ik ben geen voorstander. Om vuurwerk-training goed te doen, moet je heel erg letten op de reactie van het individu. Je moet namelijk nooit over een grens heen gaan, als je hond met angst reageert loop je het risico dat je die angst alleen maar groter maakt. 
Als je vuurwerk-training doet in een groep, moet een instructeur dus alle honden heel goed in de gaten houden. En dat is een hele klus, bij een groep, die zelfs voor de beste instructeur heel lastig is. Daarnaast moet het geluidsniveau dus aangepast worden aan de meest gevoelige hond. Daar zit de grens van hoe hard je iets kunt laten horen in een groep. En dat maakt het vaak voor de andere honden minder effectief. 

Wil je zelf aan de slag met de training van je hond om zijn angst te verminderen? Ik heb daarvoor het lesprogramma Help je hond die bang is voor geluiden en/of voorwerpen. Wel een disclaimer; er zijn geen quick fixes en ik heb geen toverstafjes. Je hebt minimaal drie maanden en soms meer nodig om de training goed op te bouwen en te laten werken. Verbetering en beter weten hoe je ermee om moet gaan, kan altijd. Maar heb wel reële verwachtingen! 

Dit artikel is geschreven door Monique Bladder, hondengedrag-specialist. Overname zonder toestemming is niet toegestaan. Delen van deze link via social media wordt op prijs gesteld.